Η ΕΡΓΟΛΑΒΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΩΝ….ΒΛΑΠΤΕΙ ΣΟΒΑΡΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ!
Για μια ακόμα φορά ερχόμαστε αντιμέτωποι την καλοκαιρινή περίοδο με τον τεράστιο πληθυσμό των κουνουπιών και τις ασθένειες που αυτά μεταδίδουν. Φέτος καταγράφεται ιδιαίτερη έξαρση κρουσμάτων του ιού του Δυτικού Νείλου.
Τα κρούσματα στη χώρα μας από τον ιό του Δυτικού Νείλου – από την αρχή του έτους έως την τρέχουσα εβδομάδα – έχουν φτάσει τα 232 σύμφωνα με την εβδομαδιαία έκθεση επιδημιολογικής επιτήρησης του ΕΟΔΥ. Από αυτούς τους ασθενείς οι 19 κατέληξαν. Σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία από αυτά τα 232 κρούσματα, τα 117 καταγράφονται στην Περιφέρεια Αττικής, εκ των οποίων περισσότερα από τα μισά στην Περιφερειακή Ενότητα της Ανατολικής Αττικής.
Τι φταίει όμως που παραμένουμε απροστάτευτοι από τα κουνούπια, παρά το γεγονός ότι η Περιφέρεια – έχοντας την αρμοδιότητα της καταπολέμησης τους – δαπανά πολλά εκατομμύρια ευρώ στην καταπολέμηση τους; (πάνω από 5.000.000 ευρώ για τα έτη 2024-2026)
Η Περιφέρεια έχοντας την αρμοδιότητα, αλλά όχι συγκροτημένη υπηρεσία με συνεργεία, εξοπλισμό και μέσα, ώστε να υλοποιεί έγκαιρα η ίδια, δηλαδή με δικά της μέσα τους περισσότερους ψεκασμούς και κυρίως τις προνυμφοκτονίες, κάνει αναθέσεις σε αναδόχους – ιδιωτικές εταιρείες, ενώ οι υπηρεσίες Υγειονομικού Ελέγχου με τις αρμόδιες Επιτροπές κάνουν την παραλαβή και την επίβλεψη του προβλεπόμενου από τις συμβάσεις έργου.
Σε αυτή καθ’ αυτή η ιδιωτικοποίηση της αρμοδιότητας οφείλεται το γεγονός ότι παραμένουμε απροστάτευτοι στην «ανελέητη επίθεση» των κουνουπιών και σε καμία περίπτωση δεν είναι ευθύνη των υπηρεσιών και των συναδέλφων που επιφορτίζονται και με αυτό το καθήκον.
Το νομοθετικό πλαίσιο των δημοσίων συμβάσεων επιβάλλει να προχωρά σε μειοδοτικούς διαγωνισμούς, που στις περισσότερες των περιπτώσεων είναι «διεθνείς», και η σύμβαση που υπογράφεται είναι τριετής. Αμέσως καταλαβαίνει κανείς, ότι προκειμένου ο ανάδοχος να «χτυπήσει» τον διαγωνισμό προσφέρει φτηνές υπηρεσίες και εξοπλισμό κατώτερων των απαιτήσεων, αλλά και χωρίς να μπορούν να προβλεφθούν οι αναγκαίες προσαρμογές, που προκύπτουν από τις καιρικές κλπ συνθήκες, σε βάθος τριετίας! Επειδή συνήθως οι προϋπολογισμοί δεν επαρκούν για την εφαρμογή του προγράμματος σχεδόν για όλους τους μήνες του χρόνου, ούτε για όλα τα απαραίτητα σημεία, που πολλαπλασιάζονται τα κουνούπια, οι όποιες προσαρμογές – παρεμβάσεις γίνονται «κατόπιν εορτής», όταν πλέον το κουνούπι έχει πολλαπλασιαστεί… και η ανάδοχος εταιρεία βεβαίως αμείβεται αδρά για τις έξτρα εφαρμογές… Δηλαδή άλλη μια κλασική περίπτωση, όπου όταν απειλείται η υγεία και η ασφάλεια μας, οι ιδιώτες «τρωκτικά» τρίβουν τα χέρια τους!
Επανερχόμαστε με την πρόταση που έχει καταθέσει η Ομοσπονδία μας (ΟΣΥΑΠΕ) και ο Σύλλογος μας εδώ και μια δεκαετία και η οποία μπορεί να είναι η μόνη ρεαλιστική και αποτελεσματική, για να περιοριστεί δραστικά ο πληθυσμός των κουνουπιών και οι συνέπειες τους:
Είναι αναγκαία η δημιουργία Οργανικών Μονάδων (Τμημάτων) ενταγμένων στις Υγειονομικές Υπηρεσίες (Διευθύνσεις Υγειονομικού Ελέγχου) κάθε Περιφερειακής Ενότητας, στελεχωμένες με όλο το αναγκαίο μόνιμο προσωπικό (επιστημονικό, εργατικό κ.α.)- αντί της ανάθεσης σε εργολάβους ιδιώτες, οι οποίες θα σχεδιάζουν και θα υλοποιούν οι ίδιες κατά κύριο λόγο, όλο το πρόγραμμα της καταπολέμησης των κουνουπιών, έγκαιρα, λαμβάνοντας υπόψη τις καιρικές, εδαφολογικές κλπ συνθήκες και ιδιομορφίες κάθε περιοχής.
Θα βρίσκονται σε συνεργασία με τους επιστημονικούς φορείς της χώρας που εμπλέκονται στο ζήτημα αυτό και κυρίως θα αποκτούν γνώση και τεχνογνωσία, η οποία θα αποτελεί κτήμα των υπηρεσιών και κατ’ επέκταση της κοινωνίας, και όχι των εργολάβων.
Το ίδιο μόνιμο προσωπικό, το οποίο θα έχει πλήρη απασχόληση, θα μπορεί να καλύπτει τους υπόλοιπους μήνες με προγράμματα εντομοκτονιών, μυοκτονιών και απολυμάνσεων δημόσια κτίρια, σχολεία, παιδικούς σταθμούς, νοσοκομεία κλπ, προγράμματα, που και αυτά είναι άκρως απαραίτητα για την προστασία της δημόσιας υγείας. Τέλος θα συμβάλλει αποτελεσματικά στην αντιμετώπιση ζωοανθρωπονόσων που μεταδίδονται με ξενιστές και οι οποίες αφανίζουν ζωικό κεφάλαιο σε περιοχές της Αττικής.
Οι Υπηρεσίες με τα συνεργεία της Περιφέρειας και σε συνεργασία με τους άλλους επιστημονικούς φορείς:
- Θα καταρτίζουν ετήσιο σχέδιο καταπολέμησης με έγκαιρες εφαρμογές εντομοκτόνου κατά των προνυμφών στα στάσιμα ύδατα,. Θα πραγματοποιούν συνεχή παρακολούθηση των καιρικών συνθηκών, σε ετήσια βάση, ώστε να γίνεται έγκαιρη εφαρμογή των εντομοκτόνων κατά των προνυμφών. Οι καιρικές συνθήκες (βροχοπτώσεις, θερμοκρασία) επηρεάζουν καθοριστικά των κύκλο ζωής του κουνουπιού και η συνεχής παρακολούθηση τους αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την ορθή και ολοκληρωμένη αντιμετώπιση του εντόμου.
- Θα μελετούν τις καιρικές συνθήκες κάθε χρονιάς και θα ξεκινούν έγκαιρα τις εφαρμογές εντομοκτόνου στα στάσιμα νερά για να καταπολεμήσουν τις προνύμφες, πριν την εμφάνιση των ακμαίων κουνουπιών, αφού η περίοδος για την αναπαραγωγή των κουνουπιών ξεκινά πολύ νωρίτερα, κι όχι όταν εμφανιστούν τα κουνούπια στις μόνιμες παγίδες, όπου πλέον έχουν αναπαραχθεί και αναπτυχθεί. Δεν μπορεί να αποτελεί δικαιολόγηση του μεγάλου πληθυσμού κουνουπιών η «κλιματική αλλαγή», ότι «φέτος είχαμε ήπιο χειμώνα και πολλές βροχές την άνοιξη»… καθώς οι υπηρεσίες οφείλουν να μελετούν και να κάνουν τις αναγκαίες προσαρμογές στην φύση κι όχι αντίστροφα. Και βέβαια είναι απαράδεκτο να χάνονται οι έγκαιρες εφαρμογές, τις χρονιές κάθε νέας σύμβασης επειδή είναι χρονοβόρα η διαδικασία ολοκλήρωσης των διαγωνισμών.
- Θα κάνουν έγκαιρα προληπτικές και όσες εφαρμογές χρειάζονται σύμφωνα με όλα τα δεδομένα κάθε φορά και όχι ακριβοπληρώνοντας στους εργολάβους τις έξτρα εφαρμογές κατόπιν εορτής.
- Θα «σκανάρουν» την μορφολογία της κάθε περιοχής (ρέματα, κοιλότητες κ.α.) και θα χαρτογραφούν τις εστίες αναπαραγωγής τους, λαμβάνοντας υπόψη κάθε δεδομένο που τις επηρεάζει όπως τυχόν πυρκαγιές, πλημμύρες κλπ, συνυπολογίζοντας αστάθμητες εστίες στάσιμου νερού που προκύπτουν από τις αυτοψίες των Εποπτών Δημόσιας Υγείας πχ εγκαταλελειμμένα, κατεστραμμένα κτίρια, ενημέρωση από τις υπηρεσίες των Δήμων κλπ, ώστε να καλύπτονται τα σημεία που αναπαράγεται το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού των κουνουπιών.
Θα συνεργάζονται με τους Δήμους για την εξυγίανση χώρων, που έχουν στάσιμα νερά και επομένως είναι κατάλληλοι για την ανάπτυξη των κουνουπιών.
- Σε συνεργασία με κατάλληλους ερευνητικούς φορείς θα καταρτίζουν μελέτες στατιστικών αποτελεσμάτων και απόδοσης των εφαρμοζόμενων μέτρων, καθώς και της απόδοσης των κουνουποκτόνων σκευασμάτων. Για παράδειγμα χρειάζεται να διερευνάται συστηματικά η ανθεκτικότητα των κουνουπιών στα χρησιμοποιούμενα σκευάσματα και αν επιβάλλεται να αντικαθίσταται η δραστική ουσία, ώστε να περισσότερο αποτελεσματικά, αν αποτελεί ορθή πρακτική η αποκλειστική χρήση βιοκτόνων κλπ.
- Θα προμηθεύεται όλο τον απαραίτητο εξοπλισμό, προσαρμοσμένο στις ανάγκες της κάθε περιοχής (κατάλληλες ψεκαστήρες, drones) και δεν θα αρκείται σε ότι έχει ο εργολάβος για να “χτυπήσει” τον διαγωνισμό.
Μετά από αυτά, μετά δηλ την ουσιαστική μείωση του πληθυσμού των κουνουπιών, έχει νόημα και ουσία, έχει προσθετικό αποτέλεσμα και η προσπάθεια των πολιτών για εξάλειψη και των οικιακών εστιών αναπαραγωγής των κουνουπιών.
Το αστικό κράτος λειτουργεί επιλεκτικά. Είναι ικανό να προστατεύσει πετρελαϊκές εταιρείες 2.000χλμ μακριά από τα σύνορα μας, όμως δεν είναι ικανό να καταπολεμήσει ούτε …κουνούπι όταν αφορά την υγεία του λαού μας!
Η Περιφερειακή Αρχή, κι η σημερινή κι οι προηγούμενες, που έχουν την ευθύνη εκτέλεσης προγραμμάτων προστασίας της Δημόσιας Υγείας να σταματήσουν να συγκαλύπτουν τα προβλήματα που υφίστανται, να σταματήσουν να «προσποιούνται» πως αντιμετωπίζουν τους κινδύνους από τα κουνούπια, να σταματήσουν να «μοιράζουν» χρήμα σε μεγάλες και μικρές ιδιωτικές εταιρείες. Να προχωρήσει θαρραλέα στην απαίτηση οργάνωσης των συγκεκριμένων Οργανικών Μονάδων, με μόνιμο προσωπικό και μέσα.
Περιφέρεια, Δήμοι, Υπουργεία πρέπει να αποδεχτούν το αυταπόδεικτο, ότι οι συμπράξεις των υπηρεσιών με τις ιδιωτικές εταιρείες δεν μπορούν να καλύψουν τις ανάγκες έγκαιρης, ολοκληρωμένης και αποτελεσματικής αντιμετώπισης, της αναγκαίας καταπολέμησης των κουνουπιών.
Υ.Γ. Ας αναλογιστούμε εάν αυτά τα 5.000.000 ευρώ δεν διοχετεύονταν στους εργολάβους- τρωκτικά, αλλά στα παραπάνω τμήματα με πόσους εργαζόμενους θα στελεχώνονταν αυτά και τι εξοπλισμό θα διέθεταν, ώστε να ήταν πραγματικά αποτελεσματική η παρέμβαση τους!
Για το Δ.Σ.
Η ΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΕΝ. ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
ΠΑΝΟΥΤΣΑΚΟΥ ΒΕΤΑ ΠΑΓΑΝΕΛΗ ΑΡΙΑΔΝΗ